‘Jij maakt het verschil, samen maken we de beweging’. Dat was het thema van het, wederom uitverkochte, vierde jaarlijkse Communityfeest Samen Buurten op 16 juni in het Agora Theater in Leystad. Dit feest bracht 150 (buurt)verbinders in Flevoland bijeen, om successen te delen, daarvan te leren en geïnspireerd te raken door elkaars talent.
Over talent gesproken. De workshop ‘Poëzie & Community Art – verhalen in kleur en taal’ van kantelaar Marcel Kolder leverde in nog geen half uur vier groepsgedichten op over verbinden in de buurt. Een voorbeeld, geschreven vanuit het gezichtspunt van de hond en gevisualiseerd als tekstregels op de rugleuning van een bankje in de publieke ruimte: Woef! / Wat wandel ik hier fijn met jou / Hey buurvrouw, wil je me ook even aaien?/ Of wandel je gezellig mee? /Samen naar de andere huizen zwaaien.
Het kán
Beroepsdichter, muzikant en snelschrijver Collin Hoeve opende de dag met een lied en een droom: “Dat we deze dag mooier weggaan, dan we kwamen.” Hij weet dat het kan, zegt hij, “omdat ik het in mijn dromen heb gezien.” Ook dagvoorzitter Roel Wieringa, lector en Samen Buurten-onderzoeker aan Windesheim Zwolle, weet ‘wat er mogelijk is’ en onderbouwt het zelfs met onderzoeksresultaten. Hij benoemt in een gesprek met collega-onderzoeker Ingrid Bakker als eerste het succes van de Praktijklabs Samen Buurten. Deze startten in november 2024, steeds met groepen van 16 deelnemers. ”In oktober aanstaande is alweer de negende groep gestart en daarmee zijn er al 144 buurtverbinders opgeleid”. Deze geschoolde buurtverbinders vormen ook samen een actieve leergemeenschap, waarvoor twee keer per jaar een kennis- en ontmoetingsdag wordt georganiseerd.
Succes
Voorwaarden voor succes blijken in de praktijk: relationeel werken en vertrouwen opbouwen; eigenaarschap, dus ruimte geven aan bewonersinitatieven; ontmoetingen faciliteren en ondersteunen, verbindingen leggen tussen formele en informele netwerken en bestuurlijk steun. Dat levert, volgens het onderzoek de volgende maatschappelijke winst op: meer sociale cohesie, preventie, eigenaarschap bij bewoners, en buurtverbinders die zich door het Samen Buurten-netwerk ondersteund voelen.
Hart
Gastspreker en ‘krachtmaker’ Tabo Goudswaard boort nog eens extra talenten aan bij de aanwezige buurtverbinders door te wijzen op het fenomeen van Maakktracht. ”We hebben als mens de neiging om oplossingen aan te passen aan het probleem. Draai dat eens om. Denk vanuit waarden, zet verbeeldingskracht in en heb lef. Werk vanuit je hart.”
Dat is misschien lastig, want minder goed te plannen, erkent Tabo, maar hij geeft toch wat handvatten. “Je hebt vijf veranderstappen: agenderen, onderzoeken, voorstellen, testen en verankeren. Zoek mensen met de juiste talenten bij iedere stap. Laat activisten bijvoorbeeld iets agenderen. Laat een schatgraver iets onderzoeken, gebruik de creërende kracht van initiator om een voorstel te doen. Laat de verkenner kijken wat er gebeurt en laat een waarmaker het initiatief borgen.”
“Alle maatschappelijke systemen zijn gemaakt en kunnen we dus ook anders maken”, houdt Tabo de verbinders voor. “Het systeem ben je zelf. Iedereen is maker, Je ontwerpt niet de oplossing, maar de verandering. Die begint bij gedrevenheid.” Het gaat om deze grondhouding, benadrukt Tabo. In een sheet toont hij dat oplossingen dan van het ene talent via het andere als het ware naar je toe ‘dwarrelen’.
Workshops
Naar keuze konden de buurtverbinders zich laven aan kennis, netwerken en aan kunst in twee sessierondes. Sandra IJpma en Sonja Loman deelden hun praktijkvoorbeeld van een buurt in beweging, Jacqueline van Maanen toonde de kracht van een vlindereffect, Roel Wieringa ging als onderzoeker dieper in op positiviteit als motor voor sterke gemeenschappen en Ginger Kleijer en Jolanda Molenmaker lieten de sessiezaal ‘spelen’ met Asset Based Community Development.
Na de lunch gaven Astrid Stomphorst en Rutger van Weeren gewicht aan ‘jouw stem in een zorgzame buurt’, onderzochten Carina Peek en Rixt Zijlstra wat maakt dat bewonersinitietaieven echt werken, vierden Lena van der Wal en Vicky van den Bos ‘het feest van het kan wel’ in het Haagse ‘Burenhof van Morgen’ en inspireerde Marcel Kolder zijn publiek tot verhalen in kleur en taal.
Droomfeest Collin Hoeve vatte tijdens de borrel de dag samen met een lied en gitaar. “Dit is ons feestje”, zong hij. “Het is van ons allemaal, hier is iedereen betrokken en dat vier je met elkaar. Kom gezellig samen buurten, breng talenten bij elkaar. Want zo maak je alle die dromen waar; in verbinding, met z’n allen eigenaar.”